ලෝභක රාජ කුමාරයා

ලෝභක රාජ කුමාරයා

පුරාතනයේ, ඉන්දියාවේ මිථිලා නගරය රජ කළ මහා පරාක්‍රමවන්ත රජ කෙනෙකු විය. එම රජුගේ මාලිගාවේ, රජුගේ එකම පුත්‍රයා ලෙස උපන් කුමාරයෙක් විය. ඔහු නමින් ලෝභක කුමාරයා ලෙස හැඳින්විණි. කුමාරයාගේ නමට සාපේක්ෂව, ඔහු තුළ උපතින්ම පැවති ගති ලක්ෂණ වූයේ දැඩි ලෝභය හා ධනය කෙරෙහි වූ අසීමිත තණ්හාවයි.

ලෝභක කුමාරයාගේ ළමා කාලය ගත වූයේ ධන සම්පත් අතරය. ඔහු උපතින්ම රන්, රිදී, මුතු, මැණික් ආදී අතිවිශාල වස්තුවලින් වට වී උපන්නේය. නමුත් ඔහු ඊට වඩා තෘප්තිමත් වූයේ නැත. ඔහු සෑම විටම තවත් ධනයක්, තවත් වස්තුවක් සොයනු ලැබීය. ඔහුගේ සිතේ සෑම විටම තිබුණේ "තවත්, තවත්" යන චේතනාවයි. රජු තම පුත්‍රයාගේ මේ ගතිගුණ දුටු විට බොහෝ කණගාටු විය. ඔහු කුමාරයාට ධනයෙහි අනිත්‍යභාවය, දානයෙහි ආනිශංසය පිළිබඳව බොහෝ දේ කියා දුන්නද, කුමාරයා ඒ කිසිවකට කන් දුන්නේ නැත. ඔහුට පෙනුණේ ධනය පමණි.

දිනක්, මිථිලා නගරයේ මහා වෙළඳ සභාව පැවැත්විණි. එම වෙළඳ සභාවට රටවල් රාජ්‍යයන් රැසකින් වෙළඳුන් පැමිණියේය. ඔවුන් සියලු දෙනා අතිවිශාල ධනස්කන්ධයන්ද සමග පැමිණියහ. ලෝභක කුමාරයා මේ ගැන අසා සිටි විට ඔහුගේ සිතේ තවත් ලෝභය ඇවිල ගියේය. ඔහු රජුගෙන් අවසර ගෙන, වෙළඳුන් අතරට ගියේය. ඔහු වෙළඳුන්ගේ ධනය, ඔවුන්ගේ වෙළඳාම දැක පුදුමයට පත් විය. ඔහුට සිතුණේ මේ සියලු ධනය තමාට පමණක් හිමි කර ගත යුතු බවයි.

“අහෝ, මේ ධනය කොතරම්ද! මේ සියලු ධනය මා සතු කර ගත යුතුයි” ඔහු සිතුවාය. ඔහුගේ ලෝභය නිසා ඔහුට කිසිවක් කළ නොහැකි විය. ඔහුට සිතුණේ මේ වෙළඳුන් සියලු දෙනාම ධනවතෙක් නොවන ලෙස මායා කරන ලෙසයි. නමුත් එවැනි දෙයක් කළ නොහැකි බව ඔහු දැන සිටියේය.

දිනක්, කුමාරයා රජුගෙන් රහසිගතව, ඉතා රූමත්, ධනවත් කාන්තාවක් පිළිබඳව අසා දැනගත්තේය. ඇය පිළිබඳව බොහෝ දේ කීවේ, ඇය අතිවිශාල ධනස්කන්ධයක් හිමි කරගෙන සිටින බවත්, ඇයගේ රූමත් බව නිසා බොහෝ කුමාරවරුන් ඇය විවාහ කර ගැනීමට කැමති බවත්ය. ලෝභක කුමාරයාට ඇය පිළිබඳව අසා සිටි විට, ඇගේ ධනය පමණක් නොව, ඇයගේ රූමත් බවද තමාට පමණක් හිමි කර ගත යුතු බවට සිතිණි. ඔහුට සිතුණේ, ඇය තමාට පමණක් අයත් විය යුතු බවත්, වෙනත් කිසිවෙකුත් ඇයගේ ධනය හෝ රූමත් බව දැකිය යුතු නැති බවත්ය.

“මම ඒ රූමත් කාන්තාව විවාහ කර ගත යුතුයි. ඇගේ ධනයත්, ඇගේ රූමත් බවත් මා සතු කර ගත යුතුයි. වෙන කිසිවෙකුටත් එය නොලැබිය යුතුයි” ඔහු තීරණය කළේය.

ලෝභක කුමාරයා රජුගෙන් අවසර ගෙන, එම කාන්තාව විවාහ කර ගැනීම සඳහා සූදානම් විය. රජු ඊට කැමති වූයේ, තම පුත්‍රයාගේ ලෝභය නිසා ඔහුට විවාහ කර ගැනීමට කිසිවෙකුත් නොලැබෙතැයි බියෙනි. නමුත් කුමාරයාගේ සිතේ තිබුණේ ධනය පමණි.

විවාහ මංගල්‍යය උත්කර්ෂවත් ලෙස පැවැත්විණි. නමුත් කුමාරයාගේ සිතේ සතුටක් නොවීය. ඔහුට තිබුණේ ඊර්ෂ්‍යාව හා ලෝභයයි. ඔහු කාන්තාවගේ ධනය පිළිබඳව සෑම විටම කල්පනා කළේය. ඇයගේ රූමත් බව දැකීමට පැමිණෙන අනෙකුත් පිරිමින් පිළිබඳව ඔහු ඊර්ෂ්‍යා කළේය.

“මම ඇගේ ධනය සඟවා තැබිය යුතුයි. කිසිවෙකුත් එය නොදැකිය යුතුයි” ඔහු සිතුවේය. ඔහු කාන්තාවට කීවේ, “ඔබේ ධනය මා සතුයි. එය කිසිවෙකුටත් නොපෙන්වන්න. එය මාගේ පමණයි” යනුවෙනි.

කාන්තාව කුමාරයාගේ මේ ලෝභී ගතිගුණ දැක පුදුමයට පත් විය. ඇය ධනවතෙක් වුවද, ඇය කිසි විටකත් ධනයට මෙතරම් ලෝභී වූයේ නැත. ඇය ධනය බෙදා දීමට, දන් දීමට කැමති වූවාය. ඇය කුමාරයාට කීවාය:

“ස්වාමීනි, ධනය යනු බෙදා දෙන විට වැඩිවන දෙයකි. එය සඟවා තැබුවහොත්, එය සතුට ගෙන එන්නේ නැත.”

නමුත් කුමාරයා ඇගේ කීම ගණන් ගත්තේ නැත. ඔහු කාන්තාවගේ ධනය සියල්ල සඟවා, කිසිවෙකුටත් නොපෙන්වා තමාට පමණක් අයිති කර ගත්තේය. ඔහු ඇයව මාලිගාවේ සිරකර තබා, ඇය කිසිවෙකුත් නොදකින ලෙස බලා ගත්තේය.

දින සති මාස ගෙවී ගියේය. කුමාරයාගේ ලෝභය දිනෙන් දින වැඩි විය. ඔහුට කිසි විටෙකත් තෘප්තියක් ලැබුණේ නැත. ඔහු නිරන්තරයෙන්ම ධනය ගැන කල්පනා කරමින්, බියෙන්, ඊර්ෂ්‍යාවෙන් පසුවිය. ඔහුට සතුටක්, සාමයක් නොවීය.

දිනක්, මිථිලා නගරයට මහා විපතක් පැමිණියේය. දැඩි නියඟයක් ඇති වී, වැසි ඇද හැලීම නැවතී ගියේය. ගංගා, ඇළ දොළ සිඳී ගිය අතර, මිනිසුන්ට පානය කිරීමට ජලය පවා නැති විය. ධනය තිබුණද, ජලය නැතිව මිනිසුන් මිය යන්නට පටන් ගත්හ.

රජු තම පුත්‍රයාට කීවේය:

“ලෝභක, දැන් බලන්න. ධනයෙන් පමණක් ජීවත් විය නොහැකිය. අපට ජලය අවශ්‍යයි. මිනිසුන් මිය යනවා. ඔබගේ ධනයෙන් මිනිසුන්ට උදව් කරන්න.”

ලෝභක කුමාරයා තම ධනය දෙස බැලුවේය. ඔහු ඒ ධනය කිසිවෙකුටත් දෙන්නට කැමති වූයේ නැත. ඔහුට සිතුණේ, “මේ ධනය මාගේ. මාගේ පමණයි” යනුවෙනි.

“නැහැ, පියාණෙනි. මේ ධනය මාගේ. මාගේ පමණයි. මට එය දෙන්න බැහැ” ඔහු කීවේය.

පසුව, එම රූමත් කාන්තාව, තම ධනයෙන් කොටසක් ගෙන, ජලය මිලට ගෙන, මිනිසුන්ට බෙදා දුන්නාය. ඇගේ ධනයෙන්, ජලය මිල දී ගෙන, බොහෝ මිනිසුන්ගේ ජීවිත බේරා ගත්තාය. ඇය ධනය බෙදා දෙන විට, ඇගේ මුහුණෙහි සතුටක්, සාමයක් විය.

ලෝභක කුමාරයා මෙය දුටු විට, ඔහුගේ සිතේ යම් වෙනසක් ඇති විය. ඔහු දුටුවේ, තමාගේ ධනය සඟවා තබා, කිසිදු සතුටක් නොලැබූ බවත්, අනුන්ගේ ධනය බෙදා දීමෙන් සතුට ලැබූ බවත්ය. ඔහුට තේරුම් ගියේ, ධනය යනු බෙදා දීමෙන්, අනුන්ගේ යහපතට යෙදවීමෙන් සතුටක් ලැබෙන බවයි.

ඔහු කාන්තාව වෙත ගොස්, ඇයගෙන් සමාව ඉල්ලා සිටියේය. ඔහු ඇයට කීවේය:

“මාගේ වැරැද්ද මා තේරුම් ගත්තා. මාගේ ලෝභය නිසා මා බොහෝ දේ අහිමි කර ගත්තා. ඔබ මාගේ ජීවිතය බේරා දුන්නා. මාගේ ධනය අද සිට මාගේ පමණක් නොවෙයි. එය සියලු දෙනාටම පොදුයි.”

එතැන් පටන්, ලෝභක කුමාරයාගේ ලෝභී ගතිගුණ වෙනස් විය. ඔහු තම ධනයෙන් අසරණයන්ට, දුප්පතුන්ට උදව් කළේය. ඔහු දානයෙහි ආනිශංසය, ධනය බෙදා දීමෙහි සතුට තේරුම් ගත්තේය. ඔහු සතුටින්, සාමයෙන් ජීවත් විය. ඔහුගේ රජකමද බොහෝ දෙනාගේ ප්‍රසාදයට ලක් විය.

කතාවෙන් ලැබෙන කදිම පණිවිඩය නම්, ලෝභය යනු අතිශයින්ම හානිකර ගුණයක් බවත්, ධනය බෙදා දීමෙන්, අනුන්ගේ යහපතට යෙදවීමෙන් සැබෑ සතුට ලැබෙන බවත්ය.

බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ ලෝභය පිළිබඳව පෙන්වා දුන් ආනිශංසය, දානයෙහි ආනිශංසය, ධනයෙහි අනිත්‍යභාවය යන බාරමිස තමාගේ ධර්ම මාර්ගය ඔප්පු කරනු ලැබීය.